‘วัดนิเวศธรรมประวัติราชวรวิหาร’ ตั้งอยู่บนเกาะทางใต้ของพระราชวังบางปะอิน พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 โปรดเกล้าฯ ให้สร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2419 เพื่อใช้เป็นสถานที่ประกอบพระราชกุศลในคราวเสด็จแปรพระราชฐาน
หากคุณกำลังมองหาวัดที่ไม่เหมือนวัด ทั้งแปลกตา งดงาม และเต็มไปด้วยประวัติศาสตร์ รายการอารามบอย โดย ต้า-ธนภัทร์ ลิ้มหัสนัยกุล และแขกรับเชิญพิเศษ ดร.กฤษฎ์เลิศ สัมพันธารักษ์ เจ้าของรายการพอดแคสต์ คอลัมน์ และพ็อกเกตบุ๊ก Business Family จะพาคุณนั่งกระเช้าข้ามแม่น้ำเจ้าพระยา ไปยังเกาะกลางน้ำซึ่งครั้งหนึ่งเคยเป็นพื้นที่สงบสำหรับบำเพ็ญพระราชกุศลของรัชกาลที่ 5
วัดนิเวศธรรมประวัติราชวรวิหาร เป็นวัดพุทธที่หน้าตาเหมือนโบสถ์คริสต์ พระอุโบสถสีเหลืองทรงโกทิก หอระฆังยอดแหลม หน้าต่างกระจกสี และซุ้มประตูโค้งแหลม ล้วนดูคล้ายศาสนสถานตะวันตก หากแต่ภายในประดิษฐานพระพุทธรูปที่วิจิตรงดงาม
พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวมิได้เพียงออกแบบวัดให้แปลกตา แต่ยังมีพระราชดำริความตอนหนึ่งว่า เพื่อให้อาณาประชาราษฎร์ทั้งปวงชมเล่นเป็นของแปลก ยังไม่เคยมีในพระอารามอื่น แลเป็นของมั่นคงถาวรสมควรเป็นพระอารามหลวงในหัวเมือง
อีกหนึ่งองค์ประกอบสำคัญภายในพระอุโบสถ คือพลับพลาสไตล์ตะวันตก ซึ่งหน้าบันประดับตราช้างเผือกสามเศียร สัญลักษณ์ของสยามเหนือ สยามกลาง และสยามใต้ พลับพลาองค์นี้เป็นที่ประทับของรัชกาลที่ 5 ในคราวเสด็จฯ ถวายผ้าพระกฐิน เป็นอีกสิ่งที่ตอกย้ำสถานะว่าเป็นวัดหลวงโดยแท้
บริเวณด้านในสุดของอุโบสถ ประดิษฐานพระพุทธนฤมลธรรโมภาส พระพุทธรูปกึ่งสมจริงในซุ้มแบบตะวันตกโดย พระองค์เจ้าประดิษฐวรการ ประติมากรหลวงผู้สร้างพระสยามเทวาธิราช รายล้อมด้วยพระสาวกทั้ง 8 ปางจงกรม และปางลอยถาด แต่ละองค์ล้วนมีนัยเชื่อมโยงถึงบูรพกษัตริย์ซึ่งเกี่ยวข้องกับพระราชวังบางปะอิน
เหนือแท่นพระประธานมีกระจกสีรูปรัชกาลที่ 5 ประทับนั่งในฉลองพระองค์ครุย ด้านล่างมีจารึกภาษาละตินว่า ‘Chulalongkorn Rex Siamensis จุฬาลงกรณ์ กษัตริย์แห่งสยาม’ กระจกสีชิ้นนี้มีเพียงชิ้นเดียวในประเทศไทย และอาจมีไม่กี่ชิ้นในโลกที่รวมอัตลักษณ์ตะวันออกกับตะวันตกไว้ในบานเดียวกัน
ข้างพระอุโบสถเป็นสุสานสวนหินดิศกุลอนุสรณ์ ซ่อนประวัติของ สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ ซึ่งเคยผนวช เคยประทับที่พระตำหนัก และเคยเริ่มต้นงานการศึกษาสมัยใหม่จากห้องเรียนเล็ก ๆ ข้างวัด
ท้ายที่สุดก่อนกลับ อย่าลืมแวะชมพิพิธภัณฑ์ของวัด ซึ่งจัดแสดงข้าวของเก่าแก่ ภาพกระจกสีต้นฉบับ และทศชาติชาดกแบบที่หาชมยาก
ติดตามทั้งหมดได้ที่รายการอารามบอยตอนนี้
ช่วงเวลา
- 02:57 การเดินทางเข้าวัดนิเวศฯ ต้องนั่งกระเช้าไฟฟ้า
- 04:00 เหตุผลเบื้องหลังการสร้างวัดกลางน้ำ
- 04:35 จุดเริ่มต้นของการก่อสร้างวัดนิเวศฯ
- 05:33 พระอุโบสถวัดนิเวศฯ เป็นพระอุโบสถเดียวในไทยที่ใช้สถาปัตยกรรมตะวันตกอย่างเต็มรูปแบบ
- 08:20 พระพุทธนฤมลธรรโมภาสเป็นพระประธานที่สร้างแบบกึ่งสมจริง
- 10:09 พระอุโบสถมีบุษบกแบบฝรั่งเหมือนโบสถ์คริสต์
- 15:12 จารึกสำคัญในพระอุโบสถบอกเล่าเรื่องราววัดนิเวศฯ
- 16:14 กระจกสีในพระอุโบสถเป็นภาพของรัชกาลที่ 5
- 18:58 กระจกสีทศชาติชาดกในพิพิธภัณฑ์วัดนิเวศฯ
- 21:12 กรมพระยาดำรงราชานุภาพทรงผนวชที่วัดนิเวศฯ
- 22:17 สุสานหินดิศกุลอนุสรณ์ภายในวัด
- 24:12 การเก็บรักษาคัมภีร์พระไตรปิฎกด้วยกล่องภายในหอพระไตรฯ
- 25:23 ฉากหนึ่งในเรื่อง ‘สี่แผ่นดิน’ เกิดที่วัดนิเวศฯ
- 28:10 ต้นพระศรีมหาโพธิ์ภายในวัดเป็นต้นแรก ๆ ที่มาจากพุทธคยา ประเทศอินเดีย
ดำเนินรายการ ธนภัทร์ ลิ้มหัสนัยกุล, ดร.กฤษฎ์เลิศ สัมพันธารักษ์
กำกับ ศวิตา ศีลตระกูล
ครีเอทีฟ กุลจิรา มุทขอนแก่น
ถ่ายภาพ ศวิตา ศีลตระกูล
ตัดต่อ นภาวดี กันยาประสิทธิ์
ควบคุมการผลิต วรัมพร ศิริสวัสดิ์
นักศึกษาฝึกงาน ลินดา คงบัน
