คู่มือการทำคอนเทนต์
กัปตันไฟซอล บิน กินเที่ยว Captain Faisal
โดย พิศลย์ มีแก้ว
บทนำ
พิศลย์ มีแก้ว คือชื่อจริงของ ‘กัปตันไฟซอล’ นักบินการบินไทยที่มีแฟนเพจกว่า 273,000 คน
กัปตันออกตัวว่าเขาไม่ใช่คอนเทนต์ครีเอเตอร์ แต่เป็นนักบินที่อยากแบ่งปันเรื่องราวในอาชีพที่น้อยคนจะรู้จักเท่านั้น ประโยคนี้สำคัญมากกับเพจนี้ เพราะคนเป็นครีเอเตอร์มักมีเป้าหมายเป็น Engagement แต่อาชีพหลักของกัปตันคือคนขับเครื่องบิน ต้องส่งผู้โดยสารอย่างปลอดภัย
ทุกคอนเทนต์ในเพจ กัปตันไฟซอล บิน กินเที่ยว Captain Faisal ทำโดยยึดกฎการบินเป็นหลัก และอยู่บนพื้นฐานความปลอดภัย
หลักในการทำคอนเทนต์ที่ดูรัดกุมแบบนี้ อาจไม่สอดคล้องกับยุคสมัยที่ครีเอเตอร์ทำคอนเทนต์เสี่ยงและหวือหวาเพื่อเรียกยอด แต่กัปตันพิศลย์ทำให้เห็นแล้วว่า ถ้าคุณใส่ใจเนื้อหา เขียนในสิ่งที่คนอยากรู้ ยังไงก็มีคนรัก
แฟนเพจร่วม 200,000 คนของกัปตันชอบอะไรในเพจนี้ กัปตันหาเวลาว่างวันหยุดมาแชร์วิธีการทำคอนเทนต์เหนือเมฆของเขา
ความรู้พื้นฐาน
คอนเทนต์ในเพจกัปตันไฟซอล ต้องอยู่บนข้อมูลการบินที่ถูกต้อง ทั้งข้อมูลจากโรงเรียนการบิน และประสบการณ์ตรงจากอาชีพนักบิน
คำแนะนำจากกัปตัน
พิศลย์โตมากับการบิน สมาชิกครอบครัวเป็นทหารอากาศเกือบทั้งหมด ได้เห็นเครื่องบินของจริงตั้งแต่เด็ก แต่ช่วงวัยรุ่นพิศลย์เลือกไปอีกเส้นทาง เรียนวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
ถ้าคุณพ่อซึ่งเป็นกัปตันการบินไทยไม่ได้ชวนพิศลย์มาสอบนักบิน เราอาจไม่ได้เห็นเขาขับเครื่องบิน พิศลย์สอบไม่ผ่านครั้งแรก ตามกฎคนที่สอบตกจะหมดสิทธิ์สอบ 3 ปี เขากลับมาสอบใหม่จนสอบได้ดังใจ
ยุคนั้นอาชีพนักบินลี้ลับ คนไม่รู้ว่าเป็นกันยังไง ยังเข้าใจว่าต้องเป็นทหารอากาศก่อนจึงจะเป็นได้ พิศลย์สอบนักบินกับสายการบินการบินไทย สำหรับคนที่ยังไม่เคยบินเลย เรียกว่า Student Pilot จากนั้นจะถูกส่งไปโรงเรียนการบิน เรียนรู้พื้นฐาน ฝึกบินเครื่องใบพัดทั้งเครื่องยนต์เดียวและ 2 เครื่องยนต์ ใช้เวลาปีกว่า
จากนั้นกลับมาการบินไทย เป็น Pilot Trainee เรียนรู้ระบบเครื่องบินใหญ่ ทั้งวิชาภาคพื้นระบบเครื่องบิน และฝึก Simulator โดยเรียนรู้การบินกับครูการบิน โดยฝึกทั้งขั้นตอนการบินปกติ วิธีรับมือสถานการณ์ไม่ปกติ จากนั้นฝึกบินกับเครื่องขนาดกลาง Boeing 737-400 ไฟลต์พาณิชย์ มีครูการบินประกบ สะสมการบินจนถึงจุดที่ทำงานจริงได้เองในหน้าที่นักบินเต็มตัว
พิศลย์เป็นกัปตันมาร่วม 20 ปี แม้จะมีประสบการณ์มาก แต่ทุกครั้งที่เขาตอบคอมเมนต์ จะยึดข้อมูลจากตำราการบินประกอบเสมอ นี่คือหัวใจของงานการบินที่เขาเอามาใช้กับการทำคอนเทนต์ด้วย
ช่วงเวลาในการเขียน
เนื่องจากเวลาบิน นักบินต้องจดจ่อกับการบิน ส่วนใหญ่จะใช้เวลาเขียนในช่วงวันหยุดพักบินหรือช่วงเวลาว่างจะดีที่สุด
วิธีการเลือกเรื่องและการทำคอนเทนต์
ผู้ทำคอนเทนต์ต้องมีหลักการในการเขียนดังนี้
- เขียนในสิ่งที่คนอ่านอยากรู้ แต่หาอ่านที่ไหนไม่ได้
- ไม่ทำคอนเทนต์ล่อเป้า
- ชี้แจงด้วยข้อมูล ไม่ใช่ความรู้สึก ยึดจากตำราเป็นหลัก
คำแนะนำจากกัปตัน
เดิมทีพิศลย์ไม่ได้ตั้งใจทำเพจเล่าชีวิตการบิน เขาเริ่มทำเพจรีวิวร้านอาหารญี่ปุ่นแบบฮาลาล
พิศลย์เปลี่ยนมานับถือศาสนาอิสลาม 10 กว่าปีก่อน ยุคนั้นร้านอาหารฮาลาลไม่ได้หาง่ายเหมือนยุคนี้ โดยเฉพาะร้านอาหารญี่ปุ่น พิศลย์เปิดเพจเขียนแนะนำร้านเหล่านี้
วันหนึ่ง เมื่อการเที่ยวญี่ปุ่นบูม ร้านที่เขาเคยแนะนำมีคนตามไปกินเยอะขึ้น พิศลย์คิดว่าถึงเวลาที่จะไปทำเรื่องอื่น เขาเลือกเล่าสิ่งที่เขาชำนาญ อยู่กับมันตลอดเวลา นั่นคือเขียนเล่า Pilot Life หรือชีวิตนักบิน
คนติดตามเพจกัปตันไฟซอลมีอยู่ 3 แบบ หนึ่ง คนที่อยากเป็นนักบินหรือชอบเล่นเกม Flight Simulator สอง คนที่สนใจเรื่องเครื่องบิน อยากรู้ว่าทำไมต้องบินแบบนี้
แต่คนกลุ่มสามที่แอคทีฟที่สุด คือคนที่กลัวการบิน
พิศลย์เล่าว่า เขาเขียนสิ่งที่คนอยากรู้ คนที่กลัวการบิน กลัวเครื่องบิน ส่วนหนึ่งเพราะไม่เข้าใจว่าทำไมถึงเกิดเหตุการณ์บนเครื่องบิน ผู้โดยสารยังมองไม่เห็นอะไร นอกจากหน้าต่างเล็ก ๆ ในเคบินแคบ ๆ เมื่อเราเขียนตรงจุด ตรงใจ คนก็ติดตาม
“เรื่องง่าย ๆ ที่คนกลัวมากคือ Go Round อาการที่เครื่องลงไม่ได้ ต้องเชิดหัวขึ้นไปใหม่ ถ้าคนกลัวเครื่องบินจะกรี๊ดทุกคน
“ในมุมของนักบิน การ Go Round คือความปลอดภัย ถ้าคุณฝืนลงจะอันตรายมาก คอนเทนต์แบบนี้จะปังเพราะคนไม่รู้ คนคิดว่า Go Round ทำไม ทำไมอยู่ดี ๆ เครื่องจะลงแล้วกับตันเร่งเชิดหัวขึ้น เพราะคนไม่เห็น แต่นักบินเห็นเหตุการณ์ข้างหน้าทั้งหมด เวลาเราอธิบายเรื่องสถานการณ์นี้จะมีคนมาติดตามเยอะ เข้ามาแชร์ความรู้สึกตัวเอง ซึ่งส่วนใหญ่เราจับความได้ว่าเขากลัว” กัปตันเล่า
พิศลย์ไม่ทำคอนเทนต์ที่ไม่ชัดเจน ไม่ทำเรื่องล่อเป้า เพราะนักบินเป็นอาชีพที่คนจับจ้อง ไม่เสี่ยงอะไรเพื่อคอนเทนต์ เพราะยึดถือในความเป็นนักบินอาชีพ
เขาไม่เล่น TikTok ไม่ทำ YouTube ทำแค่ Facebook เป็นหลัก ด้วยข้อจำกัดทางเวลา
เนื้อหาแทบทั้งหมดเขียนบนมือถือ เพราะง่ายสุด ไม่รบกวนใคร แต่พิมพ์ผิดประจำเพราะจอเล็ก ลูกเพจต้องมาช่วยแก้คำผิด
วิธีทำคอนเทนต์เกี่ยวกับข่าวร้ายทางการบิน
ผู้ทำคอนเทนต์ต้องเคารพฝ่ายสืบสวน ถ้าคดีนั้นยังไม่ได้ข้อสรุป และต้องชี้แจงอย่างเป็นกลาง
คำแนะนำจากกัปตัน
จากมุมมองคนขับเครื่องบิน 20 ปี พิศลย์มองว่าเครื่องบินปลอดภัยขึ้นเป็นสิบเท่า โอกาสเกิดอุบัติเหตุมีไม่ถึง 1%
แต่ด้วยจำนวนการบินทั่วโลกวันนี้เพิ่มขึ้นเป็นล้านไฟลต์ 1% ที่ว่ามากพอจะทำให้คนรู้สึก
รถชน 1 ครั้ง ไม่เป็นข่าวเท่าเครื่องบินตกครั้งเดียว นั่นเป็นสาเหตุให้ข่าวอุบัติเหตุมีคนเขียนถึงเยอะ Engagement มหาศาล
วันนี้ ทุกคนในโซเชียลมีเดียเป็นนักข่าวได้ทั้งหมด แต่ 99% ของคนเขียนเรื่องการบินไม่ใช่นักบิน และไม่ใช่ฝ่ายสืบสวน เวลาเกิดข่าวแบบนี้ ถ้าคอนเทนต์ครีเอเตอร์เขียนผิด สิ่งนั้นยิ่งทำให้คนกลัว ไม่เป็นประโยชน์กับใครเลย
คำแนะนำของกัปตัน คือเพจต้องชี้แจงสิ่งที่เป็นกลาง ห้ามสรุปถ้าฝ่ายสืบสวนยังทำงานไม่เสร็จ แม้นักบินจะพอรู้อยู่บ้างว่าอุบัติเหตุนั้นเกิดจากอะไร
พิศลย์ยกตัวอย่างข่าวร้ายของสายการบิน Air India ในแวดวงนักบิน แม้จะพอคาดเดาได้ แต่ก็พูดไม่ได้
“อาจจะขัดใจบางคน แต่ความเป็นมืออาชีพของนักบิน เราไม่สามารถออกมาฟันธงได้ เพราะต้องเคารพในกระบวนการสอบสวนด้วย”
ช่วงหลังลงคอนเทนต์ไปแล้ว
ผู้ทำคอนเทนต์ต้องดูแลลูกเพจอย่างดี ใส่ใจ ด้วยการตอบทุกคอมเมนต์เท่าที่จะทำได้
คำแนะนำจากกัปตัน
พิศลย์เขียนคอนเทนต์ทุกวัน โพสต์ที่เผยแพร่แล้วประมาณ 400 – 500 ชิ้น บางครั้งก็นำบทความเก่ามาอัปเดต เมื่อมีเทคโนโลยีใหม่ที่เกี่ยวข้องและน่าเล่าเสริม
เพจกัปตันไฟซอลให้อะไรหลายอย่างกับพิศลย์ 2 เรื่องสำคัญ คือมิตรภาพระหว่างลูกเพจ และทัศนคติใหม่ว่า เราเรียนรู้ทักษะใหม่ได้ แม้จะไม่เคยเขียนหนังสือ แต่เมื่อทำไปต่อเนื่องก็มีคนอ่าน เราเปิดรับสิ่งใหม่ได้เสมอ ถ้าใส่ใจมันมากพอ
การตอบทุกคอมเมนต์ ดูเป็นเรื่องธรรมดาที่ครีเอเตอร์บางคนละเลย แต่นี่คือเคล็ดลับที่ทำให้ลูกเพจของกัปตันไฟซอลเหนียวแน่น ถึงขั้นมาถามตารางการบินว่ากัปตันขับไฟลต์ไหน จะตามไปนั่ง
แม้เขาจะไม่ได้บอก หรือหลายครั้งก็ไม่กล้าออกตัวผ่านไมโครโฟน เพราะถ้ามีผู้โดยสารมาขอถ่ายรูปตอนเครื่องลงจะรบกวนทีมงานภาคพื้นที่ต้องเตรียมเครื่องขากลับ แต่กัปตันการบินไทยคนนี้ชื่นใจทุกครั้งเมื่อมีคนทักทาย
นักบินเป็นอาชีพ Routine อยู่ในห้องทำงานแคบ ๆ แต่พิศลย์ไม่เบื่อ เทคโนโลยีการบินพัฒนาไปเรื่อย ๆ มีเรื่องให้เขียนเป็นเข่ง เขาเองก็อยากให้ความรู้คนไปเรื่อย ๆ จนกว่าจะไม่มี Facebook
ถ้าเรื่องนั้นทำให้คนเข้าใจสิ่งที่เคยหวาดกลัว ใช้ชีวิตอย่างมีความสุข เรื่องนั้นจะมีคุณค่าและความหมาย
แค่นั้นก็เพียงพอแล้วสำหรับชายที่มองว่า ท้องฟ้าคือที่ของเขา
ภาพ : พิศลย์ มีแก้ว
Facebook : กัปตันไฟซอล บิน กินเที่ยว Captain Faisal
